Sağlık Hizmetleri Proje Yönetimine Nasıl Geçiş Yapılır (Baştan Başlamadan)

Galen Low: Sağlık hizmetlerinde teknik proje profesyonelleri için teknoloji veya kamu bilişiminden daha fazla iş fırsatı mı var? Eğer öyleyse, neden daha fazla proje profesyoneli bu etkilenen sektörlerden sağlık hizmetlerine geçiş yapmıyor?

Rachel M. Keyser: Kesinlikle. Birçok kişi aslında bu fırsatların mevcut olduğunu bilmiyor olabilir. Ama mesele şu: Baştan başlamak zorunda değilsiniz. İşin güzelliği de bu. Aktarılabilir çok sayıda beceri setiniz var; yapmanız gereken tek şey, özellikle sağlık hizmetleri tarafında, becerilerinize ihtiyaç duyulduğu için kendinizi geliştirmek veya yeni beceriler edinmek.

Galen Low: Diğer alanlardan geçiş yapan dijital proje profesyonellerinin sağlık hizmetlerinde hızın önemi konusunda ne bilmeleri ve anlamaları gerekiyor?

Rachel M. Keyser: Çok dikkatli olmalısınız çünkü ciddi yaptırımlarla karşılaşabilirsiniz. Herhangi bir hasta verisi dışarı sızarsa milyonlarca dolar ceza ödeyebilirsiniz. Yapay zekânın hızına ayak uydurmaya çalışsak da veri güvenliğinin, gizliliğin ve yönetişimin sağlandığından emin olmak için gerçekten yavaşlamamız gerekiyor.

Galen Low: 2025 yılında proje yöneticisi olarak sağlık hizmetlerine geçiş yapan birine ne tavsiye edersiniz?

Rachel M. Keyser: İlk olarak, sağlık hizmetleri iş akışlarına aşina değilseniz başarılı olabilmek için bunların nasıl çalıştığını anlamanız gerekir.

Galen Low: The Digital Project Manager podcastine hoş geldiniz — teslimat liderlerinin yapay zekâ çağında daha akıllı çalışmasına, daha hızlı teslimat yapmasına ve daha iyi liderlik etmesine yardımcı olan program. Ben Galen’im. Her hafta gerçek dünyadan stratejileri, yeni araçları, kanıtlanmış çerçeveleri ve proje cephelerinden zaman zaman bir savaş hikâyesini ele alıyoruz. İster büyük dönüşüm projelerini yönetiyor, ister yapay zekâ iş akışlarını düzenliyor, isterse kaosu kontrol altında tutmaya çalışıyor olun, doğru yerdesiniz. Başlayalım.

Bugün, sağlık hizmetleri sektörünün gerçekten gelişebilmek için büyük teknoloji şirketlerinden ve diğer tıp dışı sektörlerden yeteneklere neden ihtiyaç duyduğunu ve proje profesyonellerinin yapay zekâ odaklı dijital sağlık dönüşümü dünyasına nasıl geçiş yapabileceğini konuşuyoruz. Bugünkü konuğum, sağlık hizmetleri ve bilişim program yönetimi danışmanı, ayrıca Project Elevation Partners’ın kurucusu ve CEO’su Rachel Keyser.

Rachel, daha iyi sonuçlar için yapay zekâ iş akışlarını entegre etmeye odaklanan dijital sağlık alanında proje ve program yönetimi eğitmeni, koçu ve danışmanıdır. Aynı zamanda açılış konuşmaları yapan bir konuşmacı ve sağlık hizmetlerinde yapay zekânın güvenli kullanımını savunan bir uzmandır.

Rachel, bugün burada olduğun için teşekkürler.

Rachel M. Keyser: Beni podcastine davet ettiğin için teşekkürler Galen.

Galen Low: Benim için büyük bir onur. Şimdiye kadarki sohbetimizi çok sevdim. Dinleyicilerimiz için söyleyelim: Rachel ve ben birkaç haftadır sağlık hizmetlerinde yapay zekâ ve proje yönetimiyle ilgili her şeyi ayrıntılı biçimde konuşuyoruz. Açıkçası, üzerinde derinleşebileceğimiz tek bir konu seçmekte zorlandık.

Bu nedenle bugün biraz farklı yönlere sapabileceğimizi düşünüyorum. Yine de bugün için bir yol haritası hazırladım. Önce herkesin yanıtını bilmek istediği, rahatsız edici ama acil bir soruyu ele alacağım. Ardından üç konuya odaklanacağız.

İlk olarak, sağlık hizmetlerinde değişim hızının diğer sektörlerden nasıl farklı olduğunu ve bunun neden önemli olduğunu konuşacağız. Sonra yapay zekânın sağlık hizmetleri projelerini nasıl destekleyebileceğine dair pratik örnekleri inceleyeceğiz. Son olarak, sağlık hizmetleri geçmişi olmayan proje profesyonelleri ve teknoloji uzmanlarının ilgilenmeleri hâlinde kariyerlerini sağlık hizmetleri alanına nasıl taşıyabileceklerini ele alacağız.

Rachel M. Keyser: Kulağa harika geliyor. Hadi başlayalım.

Galen Low: İlk olarak sıcak sorumla başlayayım. Son zamanlarda büyük teknoloji şirketlerinde kitlesel işten çıkarmalardan etkilenen birçok proje profesyoneli gördük. Kayıt sırasında ABD hükümetinin kapanmasının üzerinden de birkaç hafta geçmiş durumda; bu nedenle birçok kamu çalışanının görevlerinin ortadan kalkması mümkün. Buna karşın teknik proje liderliği rollerinin sağlık hizmetlerinde gerçekten talep gördüğü anlaşılıyor.

Sıcak sorum şu: Sağlık hizmetlerinde teknik proje profesyonelleri için teknoloji veya kamu bilişiminden daha fazla iş fırsatı mı var? Eğer öyleyse, neden daha fazla proje profesyoneli bu etkilenen sektörlerden sağlık hizmetlerine geçiş yapmıyor?

Rachel M. Keyser: Kesinlikle. Öncelikle farklı alanlarda bu işten çıkarmalardan etkilenen herkese şunu söylemek istiyorum: Büyük teknoloji şirketlerinde veya kamu sektöründe yaşadıklarınız kolay değil; kalbim sizinle.

Sorunuza gelirsek, kesinlikle böyle bir durum var. İnsanlar bu fırsatların mevcut olduğunu gerçekten bilmiyor olabilir. Ayrıca iş arayan herkes gibi, “Bu beceri setine sahip değilim, başvurduğum iş için beni kabul etmezler” diye düşünüyor olabilirler.

Ama mesele şu: Baştan başlamak zorunda değilsiniz. İşin güzelliği de burada. Çok sayıda aktarılabilir beceri setiniz var. Aranan bazı farklı beceriler için kendinizi geliştirmeniz veya yeni beceriler edinmeniz yeterli. Özellikle sağlık hizmetleri tarafında teknoloji becerilerinize ihtiyaç duyuluyor.

Zaten proje veya program yöneticisi olan kişiler için de durum aynı. Sağlık hizmetleri iş akışı kısmını öğrenmeniz yeterli. Açıkçası, bu işe başvurduğunuzda değerlendirmeye alınabilirsiniz. İnsanların geçiş yapmamasının ilk nedeni, bu fırsatların varlığını bilmemeleri.

Bu konu hakkında LinkedIn’de sık sık konuşuyorum. Aranan beceri setlerine örnekler veriyor, paylaştığım iş ilanlarını ve bağlantılarını gösteriyorum. İnsanlara söylediğim şey şu: Bütün yapmanız gereken, sağlık hizmetlerinde gerekli olan kısmı öğrenmek. Teknoloji deneyiminiz zaten ihtiyaç duyulan beceri.

Galen Low: Peki ya unvanlar? Genel sağlık hizmetleri geçmişinin tercih sebebi olduğunu ama zorunlu olmadığını söylediniz. Sanırım sağlık hizmetlerinin bazı teknik rollerde aslında büyük teknoloji şirketlerindeki yetenekleri aradığını söylüyorsunuz.

Teknolojiye ve kodlamaya derinlemesine hâkim, yapay zekâ odaklı insanları istiyorlar. Ancak bazen insanlar iş ilanına, hatta yalnızca başlığa bile tıklamıyor. Çünkü iş unvanı yapabilecekleri bir role işaret etmiyor gibi görünüyor. Sağlık hizmetlerinde unvanlandırmanın biraz farklı olduğunu düşünüyor musunuz?

Rachel M. Keyser: Çok iyi bir noktaya değindiniz Galen. Özellikle onkoloji gibi ifadelerin geçtiği unvanlardan söz ediyorsunuz.

Örneğin “ön uç” ifadesi kullanılabilir. Mühendislikteki ön uçtan söz etmiyorum; sağlık hizmetlerinin ön ucundan söz ediyorum. Sağlık hizmetlerinin arka ucu da vardır ve bu, mühendislikteki arka uca benzeyebilir. Sağlık hizmetleri alanında ön uç ve arka uç ifadelerini aynen kullanabilirler.

Örneğin arka uç kayıt işlemleri faturalandırmayla ve orada gerçekleşen çeşitli faaliyetlerle ilgili olabilir. Ya da gelir döngüsü söz konusu olabilir. İnsanlar “Bu bana uygun değil” diye düşünebilir. Oysa yapmanız gereken, sağlık hizmetlerinin genel iş akışındaki bu bölümü öğrenmek ve mevcut beceri setinizle birleştirmektir.

Asıl istedikleri bu. Bu nedenle ilanlara tıklayın ve tam olarak hangi becerilerin istendiğine bakın. Ardından bunun sizin için uygun olup olmadığına karar verebilirsiniz. İş piyasası böyleyken açık fikirli olmanızı gerçekten öneriyorum. Bu piyasada yön değiştirebilmeniz gerekiyor.

Galen Low: Katılıyorum. Sağlık hizmetlerinin ön ucu, arka ucu, faturalandırma ve idare gibi ifadelerden söz ettiğinizde aklıma şu geliyor: Benim çevremdeki birçok kişi sağlık hizmetleri proje yönetimini düşündüğünde tıbbi teknoloji cihazlarını veya büyük süreç değişikliği girişimlerini düşünüyor. Sanki Grey’s Anatomy’nin arkasındaki proje ne olurdu diye hayal ediyorlar.

Faturalandırma ve idare gibi şeylerden söz ettiniz. Sağlık sisteminin nasıl işlediğine dair genel bilgiyi edinmek isteyen biri ne yapmalı? Bir kurs var mı? Kitap okumalı mı? Daha fazla Grey’s Anatomy izlemeli miyiz?

Rachel M. Keyser: Grey’s Anatomy izlemek zarar vermez. Ama işin gerçek ayrıntılarına indiğimizde biraz kendinizi geliştirmeniz gerekir. Bunun için farklı kaynaklar var.

Benim gibi bu sektörde 20 yıldan fazla çalışmış profesyoneller bulunuyor. Sektörün başından sonuna kadar farklı bölümlerinde çalıştık ve işlerin nasıl yürüdüğünü, nelere ihtiyaç duyulduğunu iyi biliyoruz. Ayrıca çevrim içi kaynaklar da var. YouTube’da sağlık hizmetlerinin farklı sektörlerini ve iş akışlarını anlatan içerikler bulabilirsiniz.

Coursera veya Udemy gibi platformlarda da kaynaklar olabilir. Önemli olan neye ihtiyacınız olduğunu bilmek. Her şeyi öğrenmek ve birinin size adım adım rehberlik etmesini istiyorsanız, benim sunduğum gibi bir proje ve rehberlik desteği yararlı olabilir. Yalnızca genel bilgileri istiyorsanız Udemy, Coursera veya YouTube’dan yararlanabilirsiniz.

Ücretsiz kaynaklar da var. Ancak ihtiyacınız olan her şeyi öğrenip öğrenemeyeceğinizi ve size daha fazlasını sunacak biriyle çalışıp çalışmayacağınızı düşünmelisiniz.

Galen Low: Bir uzmanla eşleştirme fikrini sevdim. YouTube’a girip “ABD sağlık sistemi nasıl çalışır?” diye aradığımda, muhtemelen beş yaşındaki bir çocuğa anlatır gibi hazırlanmış, çok genel ve yüzeysel bir video bulacağım. Ancak bunu bir program veya proje lideri olarak işimin nasıl görüneceğine nasıl bağlayacağım?

Sistemi baştan sona bilen, on yılı aşkın süredir bu işi yapan bir koç veya mentorun size daha özel tavsiyeler vermesi gerçekten değerli. Özellikle bir role baktığınızda ve o role uygun olmak veya bir üst seviyeye geçmek için ne bilmeniz gerektiğini anlayamadığınızda.

Rachel M. Keyser: Kesinlikle. Sizi adım adım yönlendirecek birinin olması önemli. Bu kaynaklar mevcut, ancak derin ayrıntıları her zaman bulamazsınız. Yalnızca genel bir bakış istiyorsanız bunu elde edebilirsiniz; fakat sağlık hizmetlerinde çok sayıda nüans vardır.

Sağlık hizmetleri karmaşıktır. Bu nedenle farklı yerlerden parçalar bulabilirsiniz; nereden ne alacağınızı bilmeniz gerekir. Aslında bu yalnızca sağlık hizmetlerine özgü değil, her sektör için geçerlidir. Birinin size işlerin neden ve nasıl yürüdüğünü göstermesi çok yararlıdır.

Sağlık hizmetlerinde bir süreç, kendisinden önceki sürece büyük ölçüde bağlıdır. Teknolojide “hatalı veri girerse hatalı sonuç alırsınız” denir. Aynı durum burada da geçerlidir. Sürecin başında kötü veriler varsa, iş akışının ilerleyen aşamalarında da kötü sonuçlar alırsınız.

Bir proje yöneticisi olarak PMP sertifikanız olsa bile, öğrendiğiniz bilgi çok fazladır. Sertifikayı aldıktan sonra “Şimdi bunların hangisini kullanacağım?” diye düşünebilirsiniz. Sahada çalışmış biri, gerçek dünyada neyin uygulanacağını bilir ve bir çerçeve sunar. Bu da işinizi çok kolaylaştırır.

Galen Low: Bunu daha önce hiç böyle düşünmemiştim. PMP sınavı, gerçek dünyada ne yapacağımızı öğretmediği için eleştiriliyor. Ama aslında çok yabancı bilgiyi öğrenip sonra hangisini kullanacağınızı seçmek başlı başına bir beceri. Sağlık sistemindeki bir iş akışını derinleştirmeye çalışırken de önce çok fazla bilgi edinip sonra doğru parçaları seçmeniz gerekiyor.

Biraz uzaklaşıp genel tabloya bakalım. Geçmişiniz dijital sağlık hizmetlerinde ve klinisyenler, baş sağlık görevlileri, düzenleyiciler ve bilişim ekipleriyle yakın çalıştığınızı varsayıyorum. Bunlar arasında bir denge kurmanız gerekiyor. İlk görüşmemizde bana sağlık hizmetlerinde yapay zekâ söz konusu olduğunda yavaş ilerlememiz gerektiğini söylemiştiniz.

Dijital sağlık, teknoloji girişimleri ve büyük teknoloji şirketleriyle karşılaştırıldığında yavaş ilerliyor gibi görünüyor. Diğer alanlardan gelen dijital proje profesyonelleri sağlık hizmetlerinde hızın önemi konusunda ne bilmeli?

Rachel M. Keyser: Sağlık hizmetleri ve finans gibi sıkı biçimde düzenlenen sektörlerde çok dikkatli olmanız gerekir. Hasta verileri dışarı çıkarsa milyonlarca dolar ceza alabilirsiniz. Bu nedenle kuruluşlar çok dikkatli olmak zorundadır.

Yapay zekâ için kendi küçük ekosisteminizi oluşturmadan önce hiçbir şeyin dışarı çıkmadığından emin olmalısınız. Bu nedenle yavaştır. Bir konferansta konuşan doktorlardan biri “hızlı ama yavaş ilerlemelisiniz” dedi. Bunun anlamı, yapay zekânın hızına ayak uydurmaya çalışırken veri güvenliğini, gizliliği ve yönetişimi sağlamak için yavaşlamamız gerektiğidir.

Sağlık hizmetlerinde, yapay zekâyı uygulamayı veya entegre etmeyi düşündüğünüz bir projeye başlamadan önce bu unsurların oluşturulması gerekir. Yönetişim nasıl olacak? Yapay zekâyı kullanan kişilerin bilgileri sistem dışına çıkarmadığından nasıl emin olacağız? Hasta verilerini koruyacak mıyız? Bunların hepsi önceden ele alınmalı.

Örneğin PHI, korunan sağlık bilgileri anlamına gelir. Sağlık hizmetleri ile diğer sektörler arasındaki farklardan biri budur. Büyük teknoloji şirketlerinde kullanılan veriler günlük kullanım için tasarlanmış olabilir. Sağlık hizmetlerinde ise kişisel verilerin dışarı çıkmasını istemeyiz.

Bu nedenle altyapıyı, ağları ve donanımı hızlı biçimde hazırlamanız gerekir; fakat yaptığınız şeyin ileride sorun yaratmayacağından emin olmak için uygulama aşamasında yavaşlamalısınız. Hızlı ve yavaş ilerlemenin nedeni budur.

Galen Low: Çok iyi bir nokta. Sağlık hizmetleri dışında bile hassas bilgilerin açığa çıkması milyonlarca dolarlık cezaya yol açabilir. Bu kuralların iyi bir nedeni var. Kişisel sağlık verilerimin her yerde dolaşmasını istemem.

Yapay zekâ araçlarından oluşan bir koza imgesi hoşuma gitti. Ancak sağlık hizmetlerine girip kendi araçlarınızı ve oluşturduğunuz aracılarınızı sisteme bağlayamazsınız. Gizlilik, zincirin en zayıf halkası kadar güçlüdür. Kişisel ChatGPT hesabınıza hasta kayıtları içeren bir veri setini yükleyemezsiniz. Önce belirli unsurların oluşturulması gerekir.

Rachel M. Keyser: Evet, kesinlikle. Ayrıca proje yöneticileri olarak bizim de bu konuların farkında olmamız ve kuruluşla ortak çalışmamız gerekiyor. Projenin amacı yalnızca hızlı biçimde tamamlanması değil; doğru sonuçların elde edilmesidir.

Büyük bir proje önce pilot olarak başlayabilir. Biz proje yöneticileri, bu projelerin savunucuları ve ön saflarındaki kişileriz. Paydaşlarla çalışırken bu unsurları düşünmeliyiz.

Galen Low: Projeye ortaklık açısından bakmanızı sevdim. Project Elevation Partners bünyesinde hızlı tempolu teknoloji veya girişim ortamından sağlık hizmetlerine geçen kişilerle çalıştınız mı? Onlar için en sarsıcı şey neydi ve süreç onlara yavaş geldiğinde ne tavsiye edersiniz?

Rachel M. Keyser: Evet, böyle kişilerle çalıştım. Özellikle çevik yöntemleri kullanarak sistem uygulamak istediklerinde bazı zorluklar yaşandı.

Yazılım perspektifinden çalışıyorsanız çevik yaklaşım uygundur. Ancak sistemin gerçek kurulumunu yapıyorsanız, yani mevcut yazılımın yapılandırılması ve sistemin oluşturulması söz konusuysa çevik yöntem çoğu zaman iyi çalışmaz. Hibrit bir yaklaşım gerekebilir. Şelale yöntemi genellikle daha iyi sonuç verir.

Bu, yalnızca tek yöntemin kullanılacağı anlamına gelmez. Projenin hangi bölümünde hangi proje yönetimi biçiminin daha uygun olduğunu akıllıca değerlendirmeliyiz. Büyük teknoloji veya girişim ortamından gelen biri çevik yönteme alışmış olabilir. Ancak sağlık hizmetlerinde büyük projeler çoğu zaman farklı çalışır.

Bir projede bu yaklaşımın uygun olmayacağını söylememize rağmen çok fazla para harcandı ve proje iptal edilmek zorunda kaldı. Çünkü süreçler birbirine çok bağlıydı. Çevik yaklaşımda bir sprint yapıp diğerine geçebilirsiniz; ancak sağlık hizmetlerinde her aşama bir öncekinin tamamlanmasına bağlı olabilir.

İş akışının bir aşamasını oluşturmadan diğerine geçemezsiniz. Projenin hızlı ilerlemesini isteyebilirsiniz, fakat uygulama ve kurulum biçiminiz büyük fark yaratır. Aşamalar arasındaki bağımlılık nedeniyle süreç çoğu zaman sıralı ilerlemelidir.

Galen Low: Doğru aracı doğru zamanda seçme teması tekrar karşımıza çıkıyor. Bu doğrusallığın düzenlemelerden ve paydaş ekosisteminden kaynaklandığını düşünüyorum. Tek bir kişinin “Bu yeterince iyi, sonraki adıma geçelim” demesi mümkün değil. Birden fazla grup ve düzenleyici kurumun sürece dâhil olması gerekiyor.

Rachel M. Keyser: Haklısınız. Her aşamada ayrı bir düzenleyici kurum bulunmayabilir. Bir hastaneyi ele alalım. Sağlık hizmetlerindeki iş akışları için düzenleyici yasalar, kurallar ve kalite gereklilikleri vardır. Ancak her aşamada ayrı bir onay süreci olması gerekmez.

Onay genellikle ilgili iş akışını yöneten yöneticilerden gelir. İlk aşama, sonraki aşama ve ondan sonraki aşama üzerinde çalışan kişiler süreci onaylar. Bunun amacı, iş akışının ilerleyen bölümlerinde ortaya çıkabilecek sorunları önlemektir.

Bir şeyi doğru yapmazsanız ileride ciddi sorunlar yaşayabilirsiniz. Milyonlarca dolar kaybedilebilir, hatta bir kuruluş iflas edebilir. Danışman olarak çalıştığım kuruluşlarda bazen kimse sorunun ne olduğunu bilmez, ancak para gelmiyordur. Bu durumda iş akışını inceleyip paranın nerede sızdığını veya hangi noktada engel oluştuğunu bulmanız gerekir.

Herkesin aynı odada birlikte çalışmasının nedeni budur. Bir aşamadaki hata daha sonra başka birini etkiler. Onaylar iş birimiyle birlikte oluşturulan iş akışından gelir. Teknik ekiplerle iş birimi arasındaki ortaklık burada önem kazanır.

Galen Low: Yapay zekâ araçlarından oluşan koza konusuna dönmek istiyorum. Yakın zamanda yapay zekânın proje yönetimindeki uygulamaları hakkında bir konuşma yaptınız. Proje profesyonellerinin uyumluluk, düzenlemeler, etik ve kurumlar arası iş akışları gibi konuları öğrenmesine yardımcı olabilecek sağlık hizmetlerine özgü kullanım örnekleriniz var mı?

Rachel M. Keyser: Proje yönetimi açısından yapay zekâ bazı işleri çok daha hızlı yapmamıza yardımcı olabilir. Şablon oluşturmak bunun önemli bir parçasıdır. Bir çerçeveniz ve işe yarayan istemleriniz varsa, bunları belirli projelerde tekrar kullanabilirsiniz.

Yapay zekâyı süreçlerinize nasıl entegre edeceğinize bağlı olarak, kuruluş veya proje için işe yaradığını bildiğiniz özel istemler oluşturmanızı öneririm. Sağlık hizmetleri iş akışının hangi bölümünde çalışacağınızı biliyorsanız, istem şablonlarına ilgili bilgileri ekleyebilirsiniz.

Ayrıca çalıştığınız iş akışını ve projeyi yapay zekâya açıklayıp hangi alanlarda çalışmanız veya belirli bir yöntemi uygulamanız gerektiğini sorabilirsiniz. Böylece riskleri, azaltma önlemlerini ve yerinde olması gereken unsurları belirlemenize yardımcı olabilir.

Örneğin proje ekibi çalışma sayfanızı veya risk azaltma çalışma sayfanızı oluşturabilirsiniz. Genel proje yönetiminde bunlar zaten sorulacak sorulardır; ancak sağlık hizmetleri bağlamında farklı yanıtlar alırsınız. Yapay zekâ bu açıdan yol göstericiniz ve yardımcı pilotunuz olabilir.

Sağlık hizmetlerinde yeniyseniz hangi soruları sormanız gerektiğini bilmiyor olabilirsiniz. Bu nedenle önce alan bilgisi edinmeniz önemlidir. Araçlara sahip olabilirsiniz; ancak doğru soruları sormazsanız doğru yanıtları alamazsınız.

Galen Low: Kesinlikle. Risk yönetimi açısından da aynı şey geçerli. Bir sağlık hizmetleri iş akışındaki projenin riskleri, yöneticilerden oluşan bir ekip için yazılım geliştirirken karşılaşacağınız risklerden farklı olabilir. Üretken yapay zekâyı riskleri belirlemek için kullanmayı seviyorum, ancak yanlış istemlerle yalnızca genel yanıtlar alabiliyorsunuz.

Rachel M. Keyser: Evet, uygulanabilir olmayan yanıtlar da alabilirsiniz.

Galen Low: Daha önce konuştuğumuz iki konu da HIPAA ve SOC 2 idi. Sağlık hizmetlerinde doğrudan değil, ajanslar aracılığıyla biraz çalıştım. Bir iş tanımında veya projede “her şey HIPAA ve SOC 2 ile uyumlu olmalı” denirse, bunları yeterince bilmediğimi düşünüp geri çekilebilirim.

Ancak yapay zekânın düzenlemeler ve uyumluluk konusunda bir yardımcı pilot olabileceğini söylediniz. Çok önemli ama karmaşık kurallar arasında yol bulmamıza yardımcı olabilir mi?

Rachel M. Keyser: Evet. Sağlık hizmetlerinde 20 yıldır çalışıyor olsam bile kuralların tümünü takip etmek zor. Sürekli yeni kurallar çıkıyor.

Örneğin CMS, yani Medicaid ve Medicare Hizmetleri Merkezleri, ABD’nin federal sağlık hizmetleri yönetim kurumudur. Bir kuralın ne olduğunu öğrenmek için yapay zekâyı kullanabiliyorum. Evde bakım projelerinde çalıştım; elektronik sağlık kayıtları, geri ödemeler ve izlenmesi gereken ölçütlerle ilgili kurallar sürekli değişiyor.

Bir proje yöneticisi olarak yeni kuralların farkında olmanız gerekir. Yapay zekâdan yanıt isterken kaynakları göstermesini de istemelisiniz. Yapay zekâ her zaman yüzde yüz doğru olmayabilir. Kaynakları kontrol etmek çok önemlidir.

Yapay zekâyı yardımcı pilot veya ortak strateji uzmanı olarak kullanabilirsiniz; ancak neye ihtiyacınız olduğunu bilmeli ve doğru yanıtları almak için doğru soruları sormalısınız.

Galen Low: Kaynakları kontrol etmek çok önemli. Yapay zekâ döngüsündeki akıllı insan biz olmalıyız. Yanlış bir bilgi kuruluşunuza milyonlarca dolara mal olabilir. Kaynakları kontrol edip doğrulamak gerekir; yine de bu yaklaşım zamandan tasarruf sağlar.

Üstelik sağlık hizmetlerinde 20 yıl çalışmış bir profesyonelin bile her şeyi bilmesi mümkün değil. Dışarıdan bakınca CMS’yi ve bütün yasaları ezberlememiz gerektiğini düşünüyoruz. Ancak bu doğru değil. Yardımcı pilotlara ihtiyacımız var ve bu yalnızca yeni başlayanlar için geçerli değil. Sağlık hizmetlerindeki deneyimli profesyoneller bile her şeyi hatırlayamaz; kurallar sürekli değişiyor.

Rachel M. Keyser: Kesinlikle. Her şeyi zihninizde tutmak zorunda değilsiniz. Önceden doğrudan Google’a veya ilgili web sitesine gidip arama yapmanız gerekirdi. Şimdi yapay zekâ birçok bilgiyi tek seferde getirebiliyor.

Önemli olan, hangi koşullar altında çalışmanız gerektiğini ve projenizin hangi sonuçları üretmesi gerektiğini anlamaktır. Gerekli bilgiyi bulduğunuz ve parametreleri bildiğiniz sürece bu araçları kullanabilirsiniz.

Galen Low: Sağlık hizmetleri sektörünün hızlı olması gereken çok fazla bilgi içerdiğini konuştuk. Ancak her kuruluş istediği aracı kullanamaz. Kurum içinde onaylanmış araçlarla yaratıcı ve kaynakları verimli kullanacak biçimde çalışmak mümkün mü?

Rachel M. Keyser: Evet. Sağlık hizmetlerinde yapay zekâ araçlarını kontrol altında tutmak gerekir. Bazı kuruluşlar klinisyenlerin herkesin kendi GPT’sini oluşturmasına izin vermek yerine, herkesin kullanabileceği ortak yardımcı pilotlar oluşturuyor. Arka planda gerekli bilgi türünü üreten istemler bulunuyor.

Böylece klinisyenlere güç veriliyor, ancak herkesin rastgele araçlar oluşturmasına izin verilmiyor. Aksi hâlde sistem tamamen dağılabilir.

Örneğin bir hastanın uzun bir tıbbi geçmişi olabilir. İlaç özeti, durum özeti ve geçmiş özeti gibi farklı istemler kullanılarak bu bilgiler daha anlaşılır hâle getirilebilir. Hastalar farklı hastanelerde tedavi görmüş olabilir ve hastane sistemlerinin birbiriyle konuşması sayesinde doktorlar, kendi hastanelerinde bulunmayan geçmiş bilgilere de erişebilir.

Bu kadar çok veriyle çalışıldığında yapay zekâ araçlarına bazı sınırlar koymak gerekir. Araçlar tamamen kısıtlanmaz, ancak belirli sınırlar içinde kullanılmaları sağlanır. Yapay zekâ çok hızlı gelişiyor; bu nedenle kuruluşlar yönetişim, güvenlik, eşitlik ve gelecekteki ihtiyaçlar hakkında düşünmek zorunda.

Bu karar süreçlerine birçok paydaş dâhil olur. Koruyucu sınırlar ve kısıtlamalar oluşturulur. CHAI adlı, sağlık hizmetlerinde yapay zekâ kullanımına yönelik koruyucu sınırlar geliştirmeyi amaçlayan kâr amacı gütmeyen bir kuruluş da bu nedenle oluşturuldu.

Sağlık eşitliği de çok önemli. Büyük şehirlerdeki hastaneler daha fazla yapay zekâ kaynağına sahip olabilirken, daha küçük bölgelerdeki hastaneler bunları karşılayamayabilir. Bu nedenle yalnızca hangi araçların bulunduğunu değil, kimlerin hangi araçlara erişebildiğini de düşünmek gerekir.

Galen Low: Sağlık eşitliği konusunda çok önemli bir noktaya değindiniz. Yapay zekâdaki teknolojik ilerlemeye ayak uydurmak her zaman en iyi sonucu üretmeyebilir. Standardizasyon gerekir, çünkü kayıtlar kuruluşlar arasında aktarılıyor ve hassas bilgiler içeriyor.

Geçmişte sağlık hizmetleri müşterilerimin Internet Explorer 8 çıkmış olmasına rağmen Internet Explorer 6 kullanmak zorunda kaldığını hatırlıyorum. Bunun nedeni, klinik sistemleri Internet Explorer 6 üzerinde geliştirmiş olmalarıydı. Şimdi bunun neden zaman aldığını daha iyi anlıyorum. Klinik sistemlerin oluşturulması, paydaşların sürece dâhil edilmesi, kararların alınması, standartlaştırılması ve yaygınlaştırılması gerekiyor.

Yeni bir tarayıcının çıkması, bütün sistemlerin kolayca yükseltilebileceği anlamına gelmez. Bu bir kişinin yeni tarayıcı indirmesi gibi değildir; burada söz konusu olan bütün bir sistemdir. Sağlık hizmetlerinde süreçlerin neden daha yavaş ama aynı zamanda acil olduğunu açıklayan nokta da budur.

Rachel M. Keyser: Kesinlikle.

Galen Low: Kapanış için tek bir soru sormak istiyorum. Proje liderlerinin gelecek neslinin kendi yolunu bulmasına yardımcı olma konusunda çok tutkulu olduğunuzu biliyorum. 2025 yılında proje yöneticisi veya teknik profesyonel olarak sağlık hizmetlerine geçiş yapan birine ne tavsiye edersiniz?

Rachel M. Keyser: Öncelikle şunu bilmenizi isterim: Hepimizin hayatında farklı dönemler vardır. Bir noktaya geldiğinizde bu sektörün size çok şey kattığını düşünür ve öğrendiklerinizi gelecek nesle aktarmak istersiniz.

Bu, yaşlı olduğum anlamına gelmiyor; sadece bu alandan çok şey öğrendim. Danışmanlık yaptım, çok seyahat ettim ve bundan dolayı minnettarım. Geçiş yapmak isteyen birine vereceğim ilk tavsiye, gerçekten başarılı olmak istemesidir.

Sağlık hizmetleri sektöründe başladığım için şanslıydım ve burada çok fazla fırsat olduğunu gördüm. Sağlık hizmetleri iş akışlarına maruz kalmadıysanız, başarılı olmak için bunların nasıl çalıştığını anlamanız gerekir.

Kimse özel değil; herkes bunu yapabilir. Ben yalnızca şanslıydım. Sağlık hizmetlerinin iş akışının bir bölümünü bilmek size büyük avantaj sağlar.

İlk 30 ila 90 gününüzde bunu öğrenmeye odaklanabilirsiniz. Sıfırdan başlamıyorsunuz. Dört yıllık bir diploma almak zorunda değilsiniz. Bunun yerine bir beceri geliştirme kursu, koçluk veya eğitim alıp mevcut becerilerinizle birleştirebilirsiniz.

Elbette yol boyunca size yardımcı olacak ve sorularınızı yanıtlayacak biri olması faydalıdır. Proje yönetiminin güzelliği de budur: Kaç yıl deneyiminiz olursa olsun, her zaman yeni bir şey vardır.

Sağlık hizmetleri geniş bir alandır. Yalnızca hastaneler ve doktorlardan oluşmaz. Tedarik zinciri, ilaç sektörü, biyoteknoloji, yaşam bilimleri ve yapay zekâ inovasyonu gibi alanlar da vardır. Bu alanların çoğunda teknoloji ve proje yönetimi becerilerine ihtiyaç duyuluyor.

Ayrıca ücretsiz bir topluluğum var. Katılmak isteyen herkesi davet ediyorum. Önce sağlık hizmetlerinin genel görünümünü, ardından derinlemesine incelemeye geçmeden önce temel bilgileri paylaşıyorum. Sağlık hizmetleri sektörüne herkes katılabilir.

Galen Low: Bunu sevdim. Topluluğunuzdan ve LinkedIn’de iş ilanları paylaştığınızdan söz ettiniz. Dinleyicilerimiz sizin, Project Elevation Partners’ın ve topluluğunuzun hakkında nereden daha fazla bilgi edinebilir?

Rachel M. Keyser: Beni LinkedIn’de Rachel olarak bulabilirsiniz. Kullanıcı adım rachelmkeyser; aradaki tireyi unutmayın. Topluluğun adı Pivot to Health Tech, yani PTHT. Ayrıca projectelevationpartners.com adresinden de ulaşabilirsiniz. Twitter ve Instagram’da da adımla veya Project Elevation adıyla bulunabilirim; ancak en çok LinkedIn kullanıyorum.

Galen Low: Çok iyi. Tüm bağlantıları program notlarına ekleyeceğim. Rachel, bugün zaman ayırdığın için çok teşekkürler. Bu sohbet ve içgörüler harikaydı. Gerçekten çok eğlendim.

Rachel M. Keyser: Ben de teşekkür ederim. Beni davet ettiğin için sağ ol. Bu çok keyifliydi ve toplulukla paylaşabildiğimiz için mutluyum.

Galen Low: The Digital Project Manager Podcast’in bugünkü bölümü burada sona eriyor. Bu sohbeti beğendiyseniz dinlediğiniz platformdan abone olmayı unutmayın. Daha fazla pratik içgörü, vaka çalışması ve çalışma kılavuzu için thedigitalprojectmanager.com adresini ziyaret edin.

Bir sonraki bölüme kadar, dinlediğiniz için teşekkürler.